Δευτέρα 27 Μαρτίου 2023

Ένα λείο επίπεδο και ένα επίπεδο με τριβές

 

Ένα σώμα ηρεμεί στο λείο οριζόντιο επίπεδο (Α). Κάποια στιγμή ασκούμε πάνω του μια σταθερή οριζόντια δύναμη F, μετατοπίζοντάς το κατά x.

Το ίδιο σώμα ηρεμεί σε οριζόντιο μη λείο επίπεδο (Β). Σε μια στιγμή ασκούμε πάνω την ίδια σταθερή οριζόντια δύναμη F και το μετατοπίζουμε ξανά κατά x.

i) Μεγαλύτερη ενέργεια προσφέραμε στο σώμα κατά την μετακίνηση:

α) Στο επίπεδο (Α).

β) Στο επίπεδο (Β). 

γ) Προσφέραμε το ίδιο ποσό ενέργειας. 

δ) Δεν ξέρουμε αφού δεν γνωρίζουμε την ασκούμενη στο σώμα τριβή, κατά την κίνηση στο (Β) επίπεδο.

ii) Τη στιγμή που ολοκληρώνεται η μετακίνηση κατά x, η δύναμη καταργείται και στα δυο επίπεδα. Σε ποια περίπτωση το σώμα έχει αποκτήσει μεγαλύτερη κινητική ενέργεια:

α) Στο επίπεδο (Α). 

β) Στο επίπεδο (Β).

γ) Έχει αποκτήσει την ίδια κινητική ενέργεια και στα δυο επίπεδα. 

δ) Δεν ξέρουμε, αφού δεν γνωρίζουμε την ασκούμενη στο σώμα τριβή, κατά την κίνηση στο (Β) επίπεδο.

iii) Έχουμε σχεδιάσει στους ίδιους άξονες υ-t, την ταχύτητα του σώματος σε συνάρτηση με το χρόνο, για την κίνηση και στα δύο επίπεδα. Ποιο από τα παρακάτω διαγράμματα είναι σωστό;

 

Απάντηση:

ή


Σάββατο 18 Μαρτίου 2023

Με την ίδια δύναμη και ίδια μετατόπιση

 

Δύο σώματα Α και Β με μάζες m και 2m αντίστοιχα, ηρεμούν σε λείο οριζόντιο επίπεδο. Στα σώματα ασκείται η ίδια σταθερή οριζόντια δύναμη F και τα μετατοπίζει κατά x. Μετά το τέλος της παραπάνω μετατόπισης:

i) Μεγαλύτερη κινητική ενέργεια θα έχει αποκτήσει:

α) Το σώμα Α,  β) το σώμα Β,   γ) Τα δυο σώματα θα αποκτήσουν ίσες κινητικές ενέργειες.

ii) Μεγαλύτερη ταχύτητα θα έχει:

α) Το σώμα Α,  β) το σώμα Β,   γ) Τα δυο σώματα θα αποκτήσουν ίσες ταχύτητες.

iii) Αν t1 το χρονικό διάστημα που το Α σώμα χρειάστηκε για να διανύσει την απόσταση x και t2 ο αντίστοιχος χρόνος που χρειάστηκε το Β σώμα, να βρεθεί μια σχέση μεταξύ των t1 και  t2.

Απάντηση:

ή

Πέμπτη 9 Μαρτίου 2023

Δύο ισορροπίες και η τριβή

  

Όταν ένα σώμα Σ βάρους w ηρεμεί στο κάτω ενός κατακόρυφου ιδανικού ελατηρίου, όπως στο πρώτο σχήμα, τότε επιμηκύνει το ελατήριο κατά d1.

i) Ποια από τις παρακάτω προτάσεις είναι σωστή.

α)  Στο ελατήριο ασκείται το βάρος του σώματος Σ.

β) Το σώμα Σ ασκεί στο ελατήριο δύναμη με φορά προς τα πάνω, με μέτρο ίσο με το βάρος w.

γ)  Στο ελατήριο ασκείται κατακόρυφη δύναμη, με φορά προς τα κάτω, μέτρου ίσου με το βάρος του σώματος Σ.

δ) Το σώμα Σ δεν μπορεί να ασκήσει στο ελατήριο, δύναμη μεγαλύτερου μέτρου, από το βάρος του.

Γιατί οι υπόλοιπες προτάσεις είναι λανθασμένες;

ii) Στο δεύτερο σχήμα το σώμα στηρίζεται σε οριζόντιο επίπεδο, ενώ το κατακόρυφο ιδανικό ελατήριο έχει επιμηκυνθεί κατά d2=0,4d1. Αν η μέγιστη οριζόντια δύναμη F, που μπορούμε να ασκήσουμε στο σώμα Σ, χωρίς να ολισθήσει, έχει μέτρο Fmαx=0,3w, τότε ο συντελεστής τριβής μεταξύ σώματος και επιπέδου έχει τιμή:

α) μ=0,3,   β) μ=0,5,   γ) μ=0,7,  δ) μ=0,9.

Υπενθυμίζεται ότι το ιδανικό ελατήριο υπακούει στο νόμο του Hooke (F=k∙Δl) όπου η δύναμη που το επιμηκύνει και Δl η επιμήκυνσή του. Εξάλλου δεχτείτε ότι το μέτρο της μέγιστης στατικής τριβής, η οριακή τριβή, μεταξύ του σώματος και του  επιπέδου, είναι ίσο με το μέτρο της τριβής ολίσθησης.

Απάντηση:

ή

Παρασκευή 3 Μαρτίου 2023

Ένα σώμα σε κεκλιμένο επίπεδο

Ένα σώμα μάζας m=2kg τοποθετείται στο σημείο Α ενός κεκλιμένου επιπέδου, σε ύψος h=1,2m από το οριζόντιο επίπεδο. Αν ο συντελεστής τριβής ολίσθησης μεταξύ σώματος και επιπέδου είναι μ=7/8, ενώ θεωρούμε ότι η μέγιστη τριβή της στατικής τριβής, η οριακή τριβή, έχει μέτρο ίσο με την τριβή ολίσθησης, τότε:

i)  Να εξετάσετε αν το σώμα θα ολισθήσει προς τα κάτω, υπολογίζοντας και το μέτρο της ασκούμενης τριβής στο σώμα.

ii) Αν το σώμα, εκτοξευθεί από το σημείο Α προς τα κάτω κατά μήκος του επιπέδου, με ταχύτητα μέτρου υ0=2,5m/s:

α) Να βρεθεί η επιτάχυνση με την οποία θα κινηθεί;

β) Σε πόσο χρόνο θα φτάσει στο οριζόντιο επίπεδο;

γ) Να υπολογιστεί η ταχύτητα του σώματος, την στιγμή που φτάνει στο οριζόντιο επίπεδο.

Δίνονται g=10m/s2, ενώ για την γωνία θ του κεκλιμένου επιπέδου ημθ=0,6 και συνθ=0,8.

Απάντηση:

ή

Δευτέρα 20 Φεβρουαρίου 2023

Ένα σώμα σε κεκλιμένο επίπεδο

Ένα σώμα μάζας 1kg αφήνεται σε ένα κεκλιμένο επίπεδο με το οποίο παρουσιάζει συντελεστή τριβής ολίσθησης μ=0,5. Αν για την κλίση θ του επιπέδου, ισχύει ημθ=0,6 και συνθ=0,8, ενώ g=10m/s2:

i)   Να αναλύσετε το βάρος του σώματος σε δύο συνιστώσες, μια παράλληλη και μια κάθετη στο κεκλιμένο επίπεδο.

ii) Να βρείτε την δύναμη τριβής και να την σχεδιάσετε στο σχήμα, στις παρακάτω περιπτώσεις:

a)  Το σώμα αφήνεται ελεύθερο πάνω στο κεκλιμένο επίπεδο, χωρίς να του ασκούμε κάποια επιπλέον δύναμη.

b)  Αφήνουμε το σώμα πάνω στο κεκλιμένο επίπεδο, ενώ ταυτόχρονα του ασκούμε μια δύναμη F παράλληλη στο επίπεδο, όπως στο σχήμα με μέτρο:

α) F=5Ν,   β) F=8Ν,    γ) F=12Ν.

Απάντηση:

ή


Πέμπτη 9 Φεβρουαρίου 2023

Η κίνηση του σώματος σε δύο επίπεδα

  

Ένα σώμα μάζας m=0,4kg ηρεμεί σε λείο οριζόντιο επίπεδο Α, στην θέση Κ. Σε μια στιγμή t=0, στο σώμα ασκείται μια σταθερή οριζόντια δύναμη F με αποτέλεσμα να κινηθεί και την στιγμή t1=4s να φτάνει στο σημείο Ο, όπου (ΚΟ)=4m, οπότε περνά σε ένα δεύτερο οριζόντιο επίπεδο Β, με το οποία εμφανίζει σταθερό συντελεστή τριβής ολίσθησης, ενώ συνεχίζει να ασκείται πάντα πάνω του η δύναμη F. Έτσι την στιγμή t2=7s το σώμα έχει ταχύτητα υ2=0,8m, περνώντας από την θέση Μ, όπως στο σχήμα.

i)  Να υπολογισθεί η επιτάχυνση με την οποία κινείται το σώμα στο επίπεδο Α.

ii) Ποιο το μέτρο της ασκούμενης δύναμης F και με ποια ταχύτητα το σώμα περνά στο επίπεδο Β, στο σημείο Ο;

iii) Να υπολογισθεί η απόσταση (ΟΜ), καθώς και το μέτρο της τριβής που ασκείται στο σώμα στην θέση Μ.

iv) Πόση τριβή ασκείται στο σώμα την χρονική στιγμή t3=10s, αν πάντα ασκείται πάνω του η δύναμη F;

Απάντηση:

ή


Τρίτη 31 Ιανουαρίου 2023

Πόση τριβή θα ασκηθεί;

Σε λείο οριζόντιο επίπεδο ηρεμεί ένα σώμα Α. Τοποθετούμε πάνω στο σώμα Α, ένα δεύτερο σώμα Σ και ασκούμε πάνω του μια οριζόντια  δύναμη μέτρου F=6Ν, όπως στο σχήμα. Αν η οριακή στατική τριβή, ίση με την τριβή ολίσθησης, η οποία μπορεί να αναπτυχθεί μεταξύ των  δύο σωμάτων έχει μέτρο 10Ν, τότε η δύναμη τριβής που θα ασκηθεί στο σώμα Σ, έχει μέτρο:

α) 10Ν,   β) μεγαλύτερο από 6Ν και μικρότερ0 από 10Ν,   γ) 6Ν,   δ) μικρότερο από 6Ν.

Να επιλέξετε την σωστή απάντηση, αφού δικαιολογήσετε γιατί απορρίπτονται οι υπόλοιπες εκδοχές.

Απάντηση:

ή

Πέμπτη 19 Ιανουαρίου 2023

Η δύναμη στο επίπεδο και η επιτάχυνση

   

Ένα σώμα μάζας m ηρεμεί σε λείο οριζόντιο επίπεδο. Κάποια στιγμή ασκείται πάνω του μια σταθερή δύναμη F, όπως στο σχήμα, με αποτέλεσμα το σώμα να κινηθεί προς τα δεξιά, σε επαφή με το επίπεδο.

i)  Η δύναμη που το σώμα Σ ασκεί στο οριζόντιο επίπεδο:

α) Είναι το βάρος του.

β) Έχει μέτρο ίσο με το βάρος του σώματος Σ.

γ) Έχει μέτρο μικρότερο από το βάρος του σώματος Σ.

δ) Έχει μέτρο μεγαλύτερο από το βάρος του σώματος Σ.

ii) Η επιτάχυνση την οποία αποκτά το σώμα Σ έχει μέτρο:

α) μικρότερο από F/m,

β) ίσο με F/m,

γ) μεγαλύτερο από F/m.

Απάντηση:

ή


Πέμπτη 12 Ιανουαρίου 2023

Η κίνηση με την επίδραση δύο δυνάμεων

  

Ένα σώμα μάζας m=2kg κινείται σε λείο οριζόντιο επίπεδο με ταχύτητα υ0=1m/s, κατά μήκος ενός άξονα x. Σε μια στιγμή t0=0, στο σώμα ασκούνται δύο σταθερές οριζόντιες δυνάμεις, με ίσα μέτρα F1=F2=0,4Ν, ενώ το σώμα συνεχίζει να κινείται πάντα στην διεύθυνση του άξονα x.

i)   Να σχεδιάσετε τις δυο δυνάμεις, προσδιορίζοντας τις κατευθύνσεις τους, αν θέλουμε το σώμα να αποκτήσει την μέγιστη δυνατή επιτάχυνση. Ποια η αντίστοιχη μέγιστη μετατόπιση του σώματος την στιγμή t1=2s;

ii) Ποιες οι αντίστοιχες κατευθύνσεις των δύο δυνάμεων, αν θέλουμε η μετατόπιση μέχρι την στιγμή t1 να είναι η ελάχιστη δυνατή; Να υπολογιστεί η ελάχιστη αυτή μετατόπιση.

iii) Αν το σώμα τη στιγμή t1 έχει μετατοπισθεί κατά Δx3=2,4m, ποιες οι κατευθύνσεις των δύο δυνάμεων;

Απάντηση:

ή

Τετάρτη 21 Δεκεμβρίου 2022

Αλλάζοντας το μέτρο της δύναμης

  


Ένα σώμα μάζας 0,2kg ηρεμεί σε ένα λείο οριζόντιο επίπεδο σε ένα σημείο Ο. Σε μια στιγμή t=0 ασκείται στο σώμα μια οριζόντια δύναμη F, με αποτέλεσμα το σώμα να κινηθεί και στο διάγραμμα βλέπετε την ταχύτητά του σε συνάρτηση με το χρόνο.

i)  Αφού εξετάσετε αν η ασκούμενη δύναμη F είναι ή όχι σταθερού μέτρου, να υπολογίσετε το μέτρο της, την στιγμή t1=8s.

ii) Πόσο απέχει το σώμα από την αρχική του θέση Ο, την στιγμή t1;

iii) Επαναλαμβάνουμε το πείραμα αλλάζοντας το μέτρο της ασκούμενης δύναμης.

α) Να βρείτε το νέο σταθερό μέτρο της δύναμης F1, αν το σώμα φτάνει στην θέση Α σε απόσταση x2=2,5m από την αρχική θέση Ο, μετά  από χρονικό διάστημα 5s.

β) Αν στη θέση Α, πάψει να ασκείται η δύναμη F1, να βρείτε πόσο θα απέχει το σώμα από την θέση Α, μετά από χρονικό διάστημα Δt=3s.

Απάντηση:

ή

Δευτέρα 14 Νοεμβρίου 2022

Μελετάμε την συνάντηση δύο αυτοκινήτων.

Σε ευθύγραμμο δρόμο κινούνται αντίθετα  δύο αυτοκίνητα με σταθερές ταχύτητες μέτρων |υ1|=20m/s και |υ2|=30m/s. Σε μια στιγμή t0=0, τα αυτοκίνητα περνούν από τις θέσεις Κ και Λ, όπου (ΚΛ)=d= 400m, όπως στο σχήμα. Για την κίνηση των δύο αυτοκινήτων τίθενται προς απάντηση τα εξής ερωτήματα:

i)  Ποιες οι εξισώσεις για την θέση κάθε αυτοκινήτου σε συνάρτηση με το χρόνο;

iii) Ποια χρονική στιγμή τα δυο αυτοκίνητα διασταυρώνονται;

iii) Να παρασταθούν στο ίδιο διάγραμμα οι γραφικές παραστάσεις x=x(t) για την θέση κάθε αυτοκινήτου, σε συνάρτηση με το χρόνο.

Για να απαντηθούν τα παραπάνω ερωτήματα, πρέπει να οριστεί προηγούμενα ένας προσανατολισμένος άξονας x, με βάση τον οποίο θα γίνει η επεξεργασία.

α) Ποιες απαντήσεις θα δώσει ένας μαθητής Α ο οποίος παίρνει έναν προσανατολισμένο άξονα x, με αρχή το σημείο Κ και την προς τα δεξιά κατεύθυνση ως θετική;

β) Ποιες οι αντίστοιχες απαντήσεις που θα δώσει ένας δεύτερος μαθητής Β, ο οποίος παίρνει ως αρχή του άξονα (x=0) το μέσον Μ της αρχικής απόστασης ΚΛ και την προς τα δεξιά κατεύθυνση ως θετική;

Απάντηση:

ή

Δευτέρα 31 Οκτωβρίου 2022

Θα πρέπει να πάρει κλήση;

 

Δύο αυτοκίνητα κινούνται κατά μήκος ευθύγραμμου δρόμου και τη στιγμή t=0 περνούν από την αρχή (x=0) ενός προσανατολισμένου άξονα x. Στο διάγραμμα δίνονται οι ταχύτητες των δύο αυτοκινήτων σε συνάρτηση με το χρόνο.

i) Ποια η απόσταση μεταξύ των δύο αυτοκινήτων τη στιγμή t1=10s;

ii) Το όριο ταχύτητας  στον δρόμο αυτό είναι τα 100km/h. Να εξετάσετε αν τα δυο αυτοκίνητα κινδυνεύουν να πάρουν κλήση για υπερβολική ταχύτητα.

iii) Ποια χρονική στιγμή το Β αυτοκίνητο θα προφτάσει το Α; Σε ποια θέση θα συμβεί αυτό;

Απάντηση:

ή